بيماري تخمدان پلي كيستيك

سندرم تخمدان پلی کیستیک (PCOS) یک بیماری است که باعث نامنظم دوره قاعدگی و سطح بالاي هورمون مردانه به نام آندوژن ها در زنان است. سطوح بالاي اين هورمون می تواند به  رشد بیش از حد موهای صورت ، آکنه و یا رويش موهاي بدن با الگوي مردانه شود. این وضعیت در حدود 5 تا 10 درصد از زنان رخ می دهد و بيماري شايعي است.

 

اگرچه PCOS است که به طور کامل درمان پذير نیست ، تعدادی روش هاي درماني هست که می تواند عوارض را به شدت کاهش دهد و يا به حداقل يرساند. زيرا در اين بيماري عوارض پر دردسري وجود دارد.البته  اغلب زنان مبتلا به PCOS قادر به داشتن یک زندگی طبیعی و بدون عوارض مهم خواهند بود.

علت  بيماري

  علت PCOS کاملا مشخص نیست. اعتقاد بر این است که سطوح غیر طبیعی هورموني به نام LH از غده هیپوفیز  و سطح بالایی از هورمون های مردانه با فعاليت هاي طبيعی تخمدانها تداخل مي كنند. چگونگي ايجاد علايم به وسيله این هورمون با درک دوره قاعدگي و عادت ماهانه طبيعي. ممكن است.

 

عادت ماهانه در PCOS

در زنان مبتلا به PCOS ، ممکن است فولیکولهای متعددي (به صورت كيست هاي كوچك در آينده) شروع به رشد نمايند. اما اين فولیکولهای قادر به رشد به اندازه اي که تخمک گذاری را تحريك كنند، نمي باشند. بنابراین ، فولیکولهای کوچک (4 تا 9 میلیمتر در قطر) در تخمدان انباشته مي شوند، در حاليكه در اين تخمدان پلی کیستیک، هیچکدام از این فولیکولهای کوچک قادر به رها سازی تخمک نيستند. در نتیجه ، سطح هورمون هاي زنانه استروژن، پروژسترون، LH ، FSH  دچار عدم تعادل جدي مي شود.

هورمونهای مردانه در خانم ها معمولا توسط تخمدانها، غده آدرنال ، و دیگر منابعي در بدن تولید مي شوند. برخي از اين هورمون ها  شامل تستوسترون ، androstenedione ، dehydroepiandrosterone (DHEA) ، و DHEA سولفات (DHEA - S). Androgens هستند.  اما در زنان مبتلا به PCOS به دليل  سطح بالای هورمون LH يا به دلیل سطح بالای هورمون انسولين است که معمولا در PCOS دیده مي شود، ميزان ترشح اين هورمون ها نيز افزايش دارد.

 

علائم و نشانه ها

تغییرات ذکر شده در سطح هورمون ها، باعث عوارض کلاسیک PCOS ، از جمله دوره قاعدگی نامنظم یا قطع شدن آن ، رشد غیر طبیعی مو و یا ريزش مو، آکنه، افزایش وزن و دشواري در باردار شدن مي شود.

علائم و نشانه هاي اين بيماري معمولا در اوايل زمان بلوغ شروع مي شود، هر چند در برخی از زنان علائم تا بزرگسالی مشاهده نمي شود. به دلیل آنكه  تغییرات هورمونی از یک فرد به دیگری متفاوت است ، بیماران مبتلا به PCOS ممکن است تظاهرات خفیف تا شدیدي از بروز آکنه، رشد موهای صورت و یا ریزش مو سر را بروز دهند.

بی نظمی عادت ماهانهاين مطالب از پايگاه myHealth.ir نقل شده و استفاده از آن بدون ذكر منبع ، منع اخلاقي و قانوني دارد

هنگامي كه تخمک گذاری رخ نمی دهد ، پوشش رحم (كه آندومتر نامیده می شود) بطور یکسان و يكنواخت رشد نمی کند و در یک چرخه قاعدگی طبیعی. در عوض ، آندومتر در برخي نقاط ضخیم تر از عادي می شود که در نتیجه می تواند  به خونریزی طولانی مدت و سنگین بيانجامد.  دوره قاعدگی نامنظم یا غایب می تواند در خانم ها مشكلي در آندومتر (بنام هیپرپلازی آندومتر) ايجاد نمايد و یا حتی خطر ابتلاي جدار رحم به سرطان را افزایش دهد.


زنان مبتلا به PCOS معمولا کمتر از شش تا هشت دوره قاعدگی در هر سال دارند.  برخی از زنان  در  سن بلوغ چرخه عادی دارند، که ممکن است  در صورت  اضافه وزن و چاقي نامنظم مي شود.

افزایش وزن و چاقی

PCOS با اضافه وزن و چاقی تدریجی در حدود نيمي از زنان مبتلا همراه است. برخی از زنان مبتلا به PCOS ، چاقی در زمان بلوغ شروع مي شود.

رشد مو و آکنه

الگوی رشد مو مردانه (هیرسوتیسم) ممکن است بر روی چانه ، گردن، قفسه سینه و بخش فوقانی شکم دیده شود، آکنه یک بیماری پوستی است که به دليل چرب شدن پوست و انسداد فولیکولهای مو، منجر به بروز جوش هاي پوستي مي شود.

اختلال در هورمون انسولين

مقاومت به انسولین و و وضعيت افزايش آن در خون می تواند در زنان مبتلا به PCOS با وزن طبيعي و اضافه وزن رخ دهد. در زنان مبتلا به PCOS ، تا 35 درصد از خانم هاي مبتلا و چاق دچار اختلال عدم  تحمل گلوکز تا سن 40 مي شوند، در حالی که تا 10 درصد از زنان چاق به دیابت نوع 2 مبتلا مي شوند خطر ابتلا به این بيماري در زنان مبتلا به PCOS در مقایسه با زنان بدون PCOS بسیار بالاتر است.

ناباروریاين مطالب از پايگاه myHealth.ir نقل شده و استفاده از آن بدون ذكر منبع ، منع اخلاقي و قانوني دارد

بسیاری از زنان مبتلا تولید  تخمك نه به طور مرتب انجام نمي شود، و ممکن است این زنان زمان بيشتري براي باردار شدن نياز داشته باشند. لذا ارزیابی ناباروری  پس از 6 تا 12 ماه تلاش برای باردار شدن اغلب توصیه می شود.

بیماری های قلبی

زنانی که چاق هستند و هم  مقاومت به انسولین و یا دیابت دارند در خطر بيشتر ابتلا به بیماری عروق کرونر قلب هستند ، باریک شدن آن در شریان که خون عرضه به قلب است. هر دو کاهش وزن و درمان اختلالات انسولین می تواند از این خطر کاهش. درمان های دیگر (به عنوان مثال ، کاهش کلسترول ، داروها ، درمان فشار خون بالا) نیز ممکن است توصیه می شود.

بيماري وقفه تنفسي در خواب يا Sleep apnea

اين بیماری باعث زمانهاي کوتاه توقف تنفسي (apnea) در هنگام خواب مي شود. بیماران مبتلا به این مشکل اغلب تجربه خستگی و خواب هنگام روز را دارند. علاوه بر این ، شواهدی وجود دارد كه بيماران درمان نشده در خطر بيشتر ابتلا به مشکلات قلبی عروقی مانند فشار خون بالا، حمله قلبی ، ریتم غیر طبیعی قلب  یا سکته مغزی  قرار دارند. این خطر ممکن است به دليل تغییراتی كه در هنگام خواب در ضربان قلب و فشار خون رخ می دهد، باشد. وقفه تنفسي در خواب ممکن است تا 30 درصد بيشتر در از زنان مبتلا به PCOS رخ دهد.

 

تشخیص

هيج آزمون مشخصي  برای تشخیص PCOS وجود ندارد. بيماران  بر اساس علائم و نشانه های باليني و آزمایش خون تشخیص داده می شوند. متخصصین علايم زير را معيارهاي تشخیصي بيان مي كنند:

  • نامنظم دوره قاعدگی ناشی از عدم تخمك گذاري یا تخمک گذاری نامنظم
  • علايمي به نفع سطوح بالاي هورمون هاي مردانه. شواهد و علايمي مانند رشد موي زياد، آکنه يا جوش صورت، و یا رويش مو با الگوی مردانه و همچنين در آزمایش خون ميزان بالاي اين هورمون ها ديده مي شود.
  • پيدا نشدن هیچ علت دیگری براي بالا بودن سطح هورمون هاي مردانه و یا دوره های نامنظم قاعدگي (به عنوان مثال ، هیپرپلازی مادرزادی آدرنال ، تومورهاي ترشح كننده هورمون مردانه)

معمولا برای رد كردن ساير دلايل  آزمایش خون توصیه می شود.  اگر شك به دلايل دیگری شود که باعث بروز اين نشانه ها در یک فرد شده اند. آزمایش خون برای بارداری ، و آزمايشات هورموني (هورمون پرولاکتین ، هورمون تحریک کننده تیروئید (TSH) و هورمون تحریک کننده فولیکول (FSH) ) ممکن است توصیه شود.

اگر بيماري PCOS تأیید شده است ، معمولا آزمایش قند خون و چربي خون نوع کلسترول  انجام می شود. در زنان مبتلا به انواع متوسط تا شدید هیرسوتیسم (رشد مازاد مو ) ، آزمایش خون هورمون هاي مردانه (مانند تستوسترون و DHEA - S ) نيز ممکن است توصیه شود.

همه زنان که با PCOS تشخیص داده می شوند باید توسط پزشك در برنامه منظمي تحت نظر باشند. علائم اين بيماري ممکن است به نظر جزئی  برسد و درمان ممکن است مزاحم و غیر ضروری قلمداد شود. با این حال، اگر PCOS درمان نشود، می تواند خطرات را براي سلامتي بيمار از مشکلات بهداشتی دیگر كه در صفحات قبل گفته شد، در طول زمان افزایش دهد.