سردرد

وقتي سرتان درد مي كند چه بايد بكنيد؟
اغلب ما هر از چندگاهي دچار سردرد ميشويم. برخي خفيف هستند و برخي ديگر سبب دردي ضربان دار ميشوند. ممكن است چند دقيقه تا چند روز طول بكشند. سردرد انواع مختلفي دارد. نحوه درمان به نوع سردرد بستگي دارد.

سردرد ممكن است در نتيجه ديگر مشكلات پزشكي مثل التهاب سيروسها يا جراحت سر ايجاد شود. در چنين مواردي، با درمان بيماري اصلي اغلب سردرد هم خوب ميشود. اما اغلب سردردها از جمله سردردهاي تنشي و ميگرن، به خاطر يك بيماري ديگر ايجاد نميشوند.

سردرد مثل دردي در داخل سر احساس ميشود اما اين گونه نيست. اغلب سردردها در اعصاب ماهيچه ها و رگهاي خوني بسياري كه سر، گردن و صورت را احاطه كرده اند شروع ميشوند. اين اعصاب حساس به درد، ممكن است در نتيجه تنش ماهيچه ها، فشار، گشاد شدن رگهاي خوني يا محركهاي ديگر تحريك شوند. اين اعصاب به محض فعال شدن پيامهايي به مغز مي فرستند و اين گونه احساس ميشود كه درد از خود مغز مي آيد.

سردردهاي تنشي متداول ترين نوع سردرد هستند و مي توانند سبب احساس فشارهاي دردناك در سر و گردن شوند. سردردهاي تنشي زماني اتفاق مي افتند كه ماهيچه ها در سر و گردن سفت شوند كه اغلب علت آن استرس يا اضطراب است. كار شديد، نخوردن چند وعده غذا، دندان قروچه  يا كم خوابي شديد مي توانند سبب سردردهاي تنشي شوند.

داروهاي بدون نسخه مثل آسپرين، ايبوپروفن يا استامينوفن مي توانند به كاهش درد كمك نمايند. تغيير در سبك زندگي براي كم كردن استرس مثل يوگا، ماساژ، حركات كششي و ديگر آرام كننده هاي تنش مي توانند كمك كننده باشند.

ميگرن ها دومين نوع متداول سردرد هستند. از هر 10 نفر يك نفر مبتلا به ميگرن است. ميگرن ها اغلب وراثتي بوده و بيشتر زنان را تحت تاثير قرار مي دهند. درد مي تواند شديد و ضربان دار باشد و ممكن است چند روز طول بكشد. علائم ميگرن مي تواند شامل تاري ديد و تهوع باشد.

ميگرن ها پيچيده بوده و مي توانند ناتوان كننده باشند. بوهاي خاص، صداها يا نورهاي شديد مي توانند ميگرن ايجاد كنند. محركهاي ديگر عبارتند از كم خوابي، غذاهاي خاص، نخوردن چند وعده غذايي، سيگار كشيدن، استرس يا حتي يك رعد و برق. با ثبت روزانه روند سردرد مي توان علل خاص ميگرن خود را شناسايي كنيد. با پرهيز از اين محركها و با استفاده از داروهاي تجويز شده مي توان به پيشگيري و يا كم كردن شدت ميگرن ها در آينده كمك كرد.

دقت كنيد كه در مصرف داروهاي سردرد زياده روي نكنيد. مصرف زياده از حد آنها مي تواند سبب سردردهاي بازگشتي شده و سردردها با شدت بيشتر و متداوم تر باز مي گردند. افرادي كه سردردهاي تكرار شونده دارند مثل ميگرن يا سردردهاي تنشي، بيشتر در معرض خطر قرار دارند. متخصصان پيشنهاد مي كنند از يك داروي مشخص آرام بخش براي سردرد بيش از سه بار در هفته استفاده نكنيد.

يك نوع سردرد شديدتر ولي نامتداول تر در يك زمان مشخص در هر روز يا شب براي چند هفته تكرار ميشود كه به آن ها سردردهاي خوشه اي گفته ميشود. سردردهاي خوشه اي ممكن است در يك طرف سر، اغلب در نزديكي چشم به صورت يك درد شديد و سوزنده باشد. اين سردردها بيشتر در مردان و  افراد سيگاري متداول است.

در برخي موارد نادر، سردرد مي تواند هشداري براي يك بيماري خطرناك باشد. اگر بعد از اينكه بادي به سرتان مي خورد سردرد مي گيريد يا اگر سردرد همراه با تب، گيجي، از دست دادن هوشياري يا درد در چشم يا گوش داريد حتما به پزشك مراجعه نمائيد.

نوع سردرد خود را بشناسيد و اگر خود نمي توانيد آن را كنترل كنيد حتما كمك بگيريد. به ياد داشته باشيد كه براي مديريت سردردها گامهاي رفتاري و داروهايي وجود دارند. اما اگر درد شديد يا پايدار بود به پزشك مراجعه كنيد.

انتخابهاي عاقلانه

پيشگيري از سردرد

استرس نداشته باشيد.

خواب با كيفيت به ميزان كافي داشته باشيد.

وعده هاي غذايي سالم و برنامه ريزي شده داشته باشيد.

به صورت مرتب ورزش كرده و وزن خود را در محدوده سالم نگه داريد.

در مورد داروهايي كه به پيشگيري از سردردهاي بازگشت شونده كمك مي كنند با پزشك خود مشورت كنيد.