سرمازدگي

سرمازدگي آسيبي است كه به خاطر قرار گرفتن قسمتهايي از بدن درمعرض سرما ايجاد ميشود. سرما سبب يخ زدن پوست و بافتهاي زير آن ميشود. انگشتان دست و پا و خود پاها بيشتر تحت تاثير قرار مي گيرند. سرمازدگي درجات مختلفي دارد. در سرمازدگي سطحي، با درمان سريع پوست مي تواند كاملا بهبود يابد. با اين وجود، اگر سرما زدگي عميق باشد، آسيب به بافت مي تواند دائمي بوده و ممكن است بافت از دست برود. براي مثال، ممكن است انتهاي انگشتان دست يا پا به تدريج جدا شوند. مهمترين راه براي پيشگيري از سرما زدگي اين است كه از سرما اجتناب شود. اگر در معرض سرما قرار داريد مطمئن شويد كه لباس كافي براي محافظت داشته باشيد.

سرما زدگي چيست؟

سرما زدگي آسيبي است كه در نتيجه قرار گرفتن قسمتهايي از بدن در معرض سرماي زير نقطه انجماد ايجاد ميشود. سرما سبب يخ زدن پوست و اندامهاي زير آن ميشود. انگشتان دست و پا و خود پاها بيشتر احتمال دارد تحت تاثير قرار گيرند اما در ديگر اندامهاي انتهايي از جمله بيني، گوشها و گونه ها نيز ممكن است سرما زدگي ايجاد شود.

چه عواملي سبب سرما زدگي ميشود؟

معمولا خون شما به همه قسمتهاي بدن اكسيژن حمل مي كند بنابراين بافتهاي بدن سالم باقي مي مانند. وقتي بدن در معرض سرماي زياد قرار مي گيرد، رگهاي خوني به عنوان يك واكنش محافظتي تنگ (منقبض) ميشوند و بنابراين براي زنده نگه داشتن بدن خون (و اكسيژن) از اندامهاي انتهايي به اندامهاي حياتي باز مي گردند. بعداز مدتي، اين عدم عرضه خون و اكسيژن به پوست مي تواند شروع آسيب به سلولها شود.

در قسمتهايي از بدن كه دچار سرما زدگي شده اند، كريستالهاي يخ شكل گرفته و سلولها و رگهاي خوني آسيب مي بينند. لخته هاي خون نيز ممكن است در مويرگها شكل بگيرند كه شانس رسيدن اكسيژن و خون را به بافتهاي آسيب ديده باز هم كمتر مي كند.

هر چه بيشتر در معرض سرما قرار گيريد احتمال سرمازدگي بيشتر ميشود. اگر دماي پايين با باد (باد دما را پايين تر مي آورد) يا ارتفاعات بالا همراه باشد ريسك سرمازدگي بيشتر ميشود. عموما سرمازدگي در دماهاي پايين تر بدتر است.

سرمازدگي تا چه حد رايج است و چه كساني به آن مبتلا ميشوند؟

سرمازدگي اغلب گروههاي زير را تحت تاثير قرار مي دهد:

سربازان.

افرادي كه در سرما در فضاي آزاد كار مي كنند.

بي خانمان ها.

مشتاقان ورزشهاي زمستاني مثل اسكي بازها و كوهنوردان.

با اين وجود هر كسي كه در معرض دماي پايين (زير درماي انجماد) قرار گيرد ممكن است دچار سرمازدگي شود مخصوصا كساني كه لباس كافي نپوشيده باشند.

اگر مشكلات اساسي در سلامت خود داريد مثل تنگي شريانها، كه اغلب در پاها ( در بيماري عروقي محيطي) يا افراد مبتلا به ديابت اتفاق مي افتد، احتمال ايجاد سرمازدگي در شما بيشتر خواهد بود.

اگر ازداروهاي خاصي استفاده مي كنيد كه سبب تنگ شدن رگهايتان ميشوند، ريسك سرمازدگي در شما افزايش مي يابد. بلاكرهاي بتا مثال خوبي از اين دست هستند.

اگر سيگار مي كشيد بيشتر در معرض سرما زدگي هستيد، چون مواد شيميايي موجود در سيگار مي تواند سبب انقباض رگهاي شما شود.

افرادي كه مبتلا به پديده رينود هستند (بيماري كه در آن مويرگهاي موجود درانگشتان دست منقبض ميشوند) نيز بيشتر در معرض سرمازدگي هستند. براي جزئيات بيشتر به مقاله مجزايي با عنوان پديده رينود مراجعه نمائيد.

درجات مختلف سرمازدگي

سرمازدگي نيز همانند سوختگي بر اساس درجات آسيب ديدگي طبقه بندي ميشود. درجه سرمازدگي عموما به اين معنا است كه آسيب سرمازدگي تا چه حد پيش رفته باشد. پوست شما دو لايه دارد- لايه بيروني (اپيدرم) و درم. درم درست زير اپيدرم قرار دارد. در زير درم لايه اي از چربي و سپس ساختارهاي عميق تر مثل ماهيچه ها و تاندوم ها قرار دارند.

سرما زدگي درجه يك فقط بر اپيدرم تاثير مي گذارد.

سرمازدگي درجه دو مي تواند بر اپيدرم و قسمتهايي از درم تاثير بگذارد.

سرمازدگي درجه سه بر اپيدرم، درم و بافت چربي زير آن تاثير مي گذارد.

سرمازدگي درجه سه بر كل ضخامت پوست، بافت زير پوست و همچننين ساختارهاي عميق تر مثل ماهيچه ها، تاندون ها و استخوان تاثير مي گذارد.

سرمازدگي را مي توان با استفاده از اين چهار سطح توضيح داد اما مي توان صرفا آن را به دو دسته سرمازدگي عميق و سطحي تقسيم بندي كرد. سرمازدگي سطحي به سرمازدگي درجه يك و دو مربوط ميشود. سرمازدگي عميق به سرمازدگي درجه سه و چهار مربوط ميشود. اين مفاهيم بسيار مهم هستند چون سرمازدگي سطحي به اين معنا است كه احتمالا بافت كمي از بين رفته يا اصلا بافتي از بين نرفته است. سرمازدگي عميق به معناي از دست رفتن بافتهاي بيشتر است.

علائم سرمازدگي چيست؟

سرمازدگي مي تواند احساس سرما و سختي در قسمتهاي مبتلا مثل انگشتان دست و پا ايجاد نمايد. كرختي، سوزش و احساس گزش نيز مي تواند اتفاق افتد. ممكن است درد، ضربان، سوزش يا حسي مثل عبور جريان برق را در زمان گرم شدن مجدد احساس كنيد.

در سرمازدگي درجه يك، منطقه آسيب ديده پوست معمولا سفيد و كرخت ميشود. گاهي پوست قرمز است. گاهي ممكن است احساس سخت و سفت شدن داشته باشيد. اگر سريعا درمان شود، پوست كاملا بهبود مي يابد. سرمازدگي درجه يك گاهي "آسيب سرد" (frost nip) ناميده ميشود.

در سرمازدگي درجه دو، پوست آسيب ديده اغلب قرمز شده يا ممكن است كبود شود. احساس يخ زدگي و سختي دارد. منطقه آسييب ديده شديدا دچار التهاب ميشود. آبسه هاي پر از مايع شفاف يا شيري رنگ ممكن است در پوست به وجود آيند.

در سرمازدگي درجه سه، پوست مي تواند سفيد، كبود يا خال خال شود. آبسه هاي نيز ايجاد شده و ممكن است با خون پر شده باشند. در طول چند هفته، زخم هاي ضخيم سياه شكل مي گيرد. در پوست احساس سختي و سرما وجود دارد.

در سرمازدگي درجه سه، به كل ضخامت پوست و همچنين بافتهاي زير آن مثل ماهيچه، تاندون ها و استخوان آسيب مي رسد. پوست در ابتدا قرمز پر رنگ و خال خال بوده و سپس سياه ميشود.

چگونه مي توان سرمازدگي را شناسايي كرد؟

سرمازدگي معمولا بر اساس علائم در فردي كه در معرض هواي بسيار سرد قرار دارد شناسايي ميشود. سرمازدگي مي تواند خيلي سريع اتفاق افتد و بايد نسبت به علائم آن آگاه بود. اگر نسبت به علائم سرمازدگي آگاه باشيد، و خود را در برابر سرما محافظت كنيد، مي توانيد از علائم جدي تر و احتمال آسيب دائمي پيشگيري كنيد.

گاهي از اسكن هاي خاص براي ارزيابي درجه سرمازدگي و تعيين ميزان آسيب ديدگي بافت استفاده ميشود.

درمان اوليه براي سرمازدگي چيست؟

درمان كمكهاي اوليه

برخي كمكهاي اوليه براي آسيبهاي سرما زدگي عبارتند از:

بايد در زمان سرمادر جايي پناه گيريد.

لباسهاي خيس را با لباسهاي خشك عوض كنيد. با اين كار احتمال از بين رفتن بيشتر دماي بدن كمتر ميشود.

اجازه دهيد مكان آسيب ديده با هوا خشك شود-آن را نماليد چون با اين كار بافت بيشتر آسيب مي بيند.

هر گونه جواهرات، مثل انگشتر يا هر چيز ديگري را كه ممكن است در اطراف منطقه آسيب ديده بپيچد را باز كنيد.

اگر دست يا پايتان دچار سرمازدگي شده است، براي محافظت آن را در پتو بپيچيد.

اگر ممكن است، از راه رفتن با پاي سرما زده اجتناب كنيد چون ممكن است سبب شكستگي استخوان يا متلاشي شدن بافتهاي آسيب ديده شود.

از يخ زدگي مجدد خود را محافظت كنيد.

اطمينان حاصل كنيد كه فرد آب لازم را مصرف كرده باشد يعني مطمئن شويد كه فرد براي جبران فقدان آب در بدن (آب زدايي) مايعات كافي دريافت كرده باشد.

كم شدن دماي بدن و هر گونه آسيب ديگر را درمان كنيد.

درمان گرمايش مجدد

هدف، شروع اين كار هر چه زودتر است. با اين وجود، اگر احتمال يخ زدن مجدد منطقه آسيب ديده وجود دارد بهتر است تا زمان ايمني كامل همين طور يخ زده باقي بماند. اغلب سرمازدگي ها بدون اقدام خاصي به تدريج گرم ميشوند و بايد اجازه داد كه همين اتفاق بيفتد. نبايد تلاشي عمدي براي سرد نگه داشتن قسمت آسيب ديده انجام داد.

اگر كسي در كوه بود و دچار سرمازدگي شد ممكن است مشكلات ديگر تهديد كننده حيات نيز وجود داشته باشند كه بايد در درجه اول درمان شوند. با آب گرم در دماي 37 تا 39 درجه مي توان به سرعت فرد را گرم كرد. اين كار 30 دقيقه طول مي كشد. قسمت آسيب ديده نبايد ماساژ داده شود چون مي توان به آسيب بيشتر منجر شود.

گرماي شمجدد معمولا دو بار در روز تكرار ميشود. بين درمانها مهم اين است كه پوست گرم و خشك نگه داشته شود.

درمان با داروها و در بيمارستان

براي درمان درد معمولا به آرام بخش ها نياز است. گرمايش مجدد مي تواند بسيار دردناك باشد بنابراين آرام بخشهاي ضد التهابي و داروهاي قوي تر مثل مورفين ممكن است مورد نياز باشند. در برخي موارد از داروهاي ديگري نيز استفاده ميشود. گاهي داروهاي "حركت دهنده لخته هاي خوني" (ضد انعقاد) در موارد سرمازدگي عميق براي بهبود عرضه خون به محل آسيب ديده استفاده ميشود.

مهم است كه واكسن كزاز خود را به روز كنيد. اگر علامتي از وجود عفونت در سرمازدگي بود بايد داروهاي آنتي بيوتيك داده شود.

براي اطميناناز وجود مايعات كافي در بدن ممكن است سرم مايعات داده شود. در دمان اوليه معمولا يك جراح حضور دارد و تخليه برخي آبسه ها (نه آنهايي كه با خون پر شده اند) ممكن است مورد نياز باشد.

بعد از سرمازدگي چه اتفاقي مي افتد؟

وقتي قسمتي از بدن كه دچار سرمازدگي شده است گرم ميشود، پوست قرمز شده ممكن است جوش زده و بسيار دردناك شود. همچنين ممكن است ملتهب شود. در نهايت، بافت مرده وسياه شده اي كه زخمهايي ايجاد مي كند شكل مي گيرد.

اگر سرما زدگي سطحي باشد، پوست صورتي رنگ جديدي زير زخم ها ساخته ميشود. بهبود منطقه آسيب ديده تا شش ماه طول مي كشد. ممكن است بهبود كامل باشد اما برخي افراد ممكن است مشكلات دائمي از جمله درد، بي حسي و سفتي در منطقه آسيب ديده داشته باشند.

با اين وجود، اگر سرمازدگي عميق باشد، ممكن است آسيب به بافت دائمي بوده و بافت از بين برود. براي مثال، ممكن است انتهاي انگشتان دست يا پا به تدريج جدا شوند. گاهي براي برداشتن بافت مرده نياز به جراحي است. برداشتن از طريق جراحي (قطع عضو) براي مثال انگشتان دست يا پا ممكن است مورد نياز باشد. با اين وجود، جراحي تا حد ممكن به تاخير انداخته ميشود (معمولا 6 تا 8 هفته). با اين كار شانسي به بافتهاي آسيب ديده داده ميشود كه بهبود يافته و ميزان آسيب ديدگي به صورت كامل ديده شود.

آيا مي توان از سرمازدگي اجتناب كرد؟

مهمترين راه براي اجتناب از سرمازدگي پرهيز از سرما است. اگر در معرض سرما قرار داريد، اطمينان حاصل كنيد كه لباس گرم مناسب پوشيده باشيد. دستكشهايي كه براي چهار انگشت با هم هستند بهتر از دستكشهايي است كه جاي انگشتان جدا جدا است. اگر باد مي وزد، بايد سر و گردن و صورت خود را بپوشانيد. لباسهاي ضد آب بپوشيد تا بدن خشك نگه داشته شود. پوشيدن چند لايه لباس بهتر است. لايه ها به صورت عايق اضافه عمل مي كنند كه هوا را به دام انداخته و مانع از از دست رفتن دماي بدن ميشود. يك جفت چكمه گرم نيز مورد نياز است. در هواي سرد بايد ميزان جذب كالري و مايعات خود را افزايش دهيد.

Normal 0 false false false EN-US X-NONE AR-SA /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Table Normal"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-priority:99; mso-style-qformat:yes; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0in 5.4pt 0in 5.4pt; mso-para-margin-top:0in; mso-para-margin-right:0in; mso-para-margin-bottom:10.0pt; mso-para-margin-left:0in; line-height:115%; mso-pagination:widow-orphan; font-size:11.0pt; font-family:"Calibri","sans-serif"; mso-ascii-font-family:Calibri; mso-ascii-theme-font:minor-latin; mso-hansi-font-family:Calibri; mso-hansi-theme-font:minor-latin;}