آبله مرغان

آبله مرغان عفونتي است كه توسط ويروس واريسلا زوستر ايجاد ميشود. اغلب بچه ها در مرحله اي از كودكي خود آبله مرغان مي گيرند. سيستم ايمني در طول عفونت آنتي باديهايي مي سازد. اين آنتي باديها با ويروس جنگيده و سپس در كل زندگي نسبت به اين ويروس در بدن ايمني ايجاد ميشود. بنابراين، احتمال اينكه بيش از يك دوره آبله مرغان در طول زندگي گرفته شود بسيار كم است.

علائم آبله مرغان

تب، دردها و سردرد اغلب بك يا چند روز قبل از ظهور بثورات ايجاد ميشود.

بثورات (راش). دانه ها به صورت گروهي ظاهر ميشوند. به صورت جوشهاي ريز ظاهر شده و مي خارند. مي توانند در هر جايي در بدن ايجاد شوند. در عرض چند روز ممكن است چند دسته جوش ايجاد شوند. در برخي كودكان دانه ها كل بدن را مي پوشانند برخي نيز فقط چند تا دانه مي زنند برخي نيز اصلا جوش نمي زنند.

سرفه هاي خشك و گلو درد نيز متداول هستند.

 

برخي كودكان چند روزي كاملا احساس ناخوشي مي كنند. در برخي فقط به صورت يك بيماري خفيف ظاهر ميشود. اغلب در عرض يك هفته بسيار بهتر ميشوند. جوشها خشك شده و مي افتند. آنها به تدريج محو ميشوند اما تا دو هفته طول مي كشد تا كاملا از بين بروند.

عوارض احتمالي آن چيست؟

جوشها اغلب زخمي ايجاد نمي كنند مگر اينكه خيلي بد خارانده شوند.

از هر 10 مرد در يك مورد جوشها با باكتري عفوني ميشود. اگر اين اتفاق بيفتد، پوست اطراف قرمز شده و زخم ميشود. آنتي بيوتيكها ممكن است در اين صورت مورد نياز باشند.

از هر 20 مورد يك مورد ممكن است گوش عفونت كند.

ذات الريه و التهاب مغز (آنسفاليت) يكي از عوارض نادر است.

در موارد خيلي نادر، عوارض جدي ديگري ممكن است به وجود آيد. مثلا:

سندروم ري.

ميوكارديت (التهاب ماهيچه قلب)

گلومرولونفريت (التهاب كليه).

آپانديسيت.

هپاتيت (التهاب كبد).

پانكراتيت (التهاب پانكراس).

ﭘﻮرﭘـﻮراي ﻏﻴﺮﺗﺮوﻣﺒﻮﺳـﻴﺘﻮﭘﻨﻴﻚ (بيماري كه مي تواند بر روي كليه ها تاثير بگذارد).

اركيت (التهاب بيضه ها)

آرتورز.

التهاب قسمتهاي مختلف چشم.

 

بنابراين اگرچه عوارض شديد نادر هستند، اما بهتر است هشيار بود. اگر در كودكتان هرگونه علائم نگران كننده كه در مورد آن اطمينان نداشتيد مشاهده كرديد (مثل علائم زير) حتما با پزشك مشورت كنيد:

مشكلات تنفسي.

ضعف مثلا اگر كودك پاهايش مي لرزيد.

خواب آلودگي.

تشنج.

درد يا سردرد كه علارغم استفاده از پاراستمول بدتر شود.

كودك نتواند به خاطر بثورات شديد در دهان مايعات بخورد.

بثورات شديد يا بثوراتي كه در پوست ايجاد كبودي يا خونريزي كند (راش هموراژ).

بدتر و بدتر شدن با گذشت زمان.

زونا يا شينگل

زونا را همين ويروسي ايجاد مي كند كه آبله مرغان ايجاد مي كند و عوارض آن مثل آبله مرغان است. هركسي كه در گذشته آبله مرغان داشته ممكن است در آينده زونا بگيرد. زونا عفونت يك عصب و منطقه اي از پوست است كه توسط آن عصب حمايت ميشوند. در راستاي اعصاب مبتلا ايجاد بثورات و درد مي كند. از هر 5 نفر يك نفر در مرحله اي از زندگي دچار زونا ميشود. در هر سني مي تواند به وجود آيد اما در افراد بالاي 50 سال رايج تر است.

دليل ايجاد زونا اين است كه ويروس بعد از آبله مرغان به خوبي از بدن دفع نشده است. برخي از ذرات ويروس به صورت غيرفعال در ريشه اعصاب در پشت نخاع باقي مي ماند. در آنجا آسيبي ايجاد نكرده و علائمي ندارند. به دلايلي كه هنوز مشخص نيست، ممكن است ويروس دوباره فعال شده و شروع به تكثير نمايد. اين اتفاق اغلب سالها بعد مي افتد. ويروسي كه دوباره فعال شده از اعصاب عبور كرده به پوست رسيده و توليد زونا مي كند. به مقاله مجزايي با عنوان زونا (هرپس زوستر) براي اطلاعات بيشتر مراجعه نمائيد.



درمان آبله مرغان چيست؟

براي اغلب كودكان

هدف درمان عمدتا كم كردن علائم و سعي در ايجاد آسايش هر چه بيشتر براي كودك در زماني است كه سيستم ايمني با ويروس مي جنگد است:

  •  

مبارزه با تب بر اساس آنچه كه در ادامه توضيح داده شده است.

استفاده از يك كرم نرم كننده (مرطوب كننده) مثل ژل Virasoothe  مي تواند به كاهش خارش كمك نمايد. در گذشته از لوسيون كالامين استفاده مي شد اما ديگر توصيه نميشود چون وقتي بر روي پوست خشك ميشود كارايي خود را از دست مي دهد.

قرص يا مايع آرام بخش آنتي هيستامين براي كودكان بالاي يك سال مي تواند براي خوابيدن زماني كه خارش شديد است كمك نمايد. در زمان خواب يك دوز از آن بايد استفاده شود. مي توانيد آن را با نسخه پزشك يا بدون نسخه از داروخانه ها تهيه نمائيد.

براي جلوگيري از خاراندن ناخن ها را كوتاه نگه داريد.

مبارزه با تب. تبي كه اغلب در آبله مرغان ايجاد ميشود مي تواند سبب احساس ناراحتي در كودك شود. كارهاي زير را مي توانيد براي پايين آوردن دما و ايجاد احساس خوشايند تر در كودك انجام دهيد:

مي توانيد به جاي ايبوپروفن از پاراستمول استفاده كنيد. پاراستمول دما را پايين مي آورد آن را مي توانيد به صورت شربت براي كودك خريداري نمائيد. با برندهاي مختلف در بازار وجود دارد و دوز مصرف آن با توجه به سن كودك روي آن نوشته شده است. توجه: پاراستمول علت تب را درمان نمي كند صرفا به كم كردن حس ناخوشايند حاصل از تب كمك مي كند. سردرد و دردها را تخفيف مي دهد. اگر كودكتان احساس ناراحتي نمي كند و تب در او ايجاد استرس يا درد نمي كند نيازي نيست از اين دارو استفاده كنيد.

تذكر: ايبوپروفن براي كاهش تب و درد فروخته ميشود اما در موارد زير از آن استفاده نكنيد:

در كودكان مبتلا به آبله مرغان. چون تحقيقات نشان داده اند كه ايبوپروفن و ديگر داروهاي ضد التهابي غير استروئيدي (NSAID ها) مي توانند در كودكان مبتلا به آبله مرغن سبب ايجاد عفونتهاي شديد پوستي شوند.

در كودكاني كه حساسيت شديد شناخته شده به ايبوپروفن يا NSAIDها دارند.

در كودكاني كه NSAID ها در آنها ايجاد حملات آسم مي كند.

اگر دماي اتاق معمولي است لباسهاي كودك خود را درآوريد. نبايد كودكي را كه تب دارد بپوشانيد. هدف پيشگيري از گرماي زياد و لرز است.

مايعات زياد بدهيد. با اين كار از از بين رفتن آب پيشگيري مي كنيد. اگر خيلي اذيت نباشد ممكن است خود كودك نيز خواهان نوشيدن مايعات بيشتر باشد اگر اين گونه نبود مي توانيد اول مقداري پاراستمول به او بدهيد. سپس نيم ساعت بعد يا بيشتر وقتي تب پايين تر آمد دوباره سعي كنيد به او مايعات بنوشانيد.

از اسفنج سرد براي كسي كه تب دارد استفاده نكنيد. اين كار متداول است اما امروزه پيشنهاد نميشود. چون با اين كار رگهاي خوني زير پوست اگر آب خيلي سرد باشد منقبض (تنگ) ميشوند. با اين كار از بين رفتن گرما كمتر ميشود و ممكن است گرما در قسمتهاي عميق تر بدن به دام افتد. در اين صورت كودك بدتر ميشود. بسياري از كودكان نيز اين كار احساس خوبي ندارند.

برخي براي خنك كردن كودك از پنكه استفاده مي كنند. دوباره اگر هواي پنكه خيلي سرد باشد ايده خوبي نيست. با اين وجود، جريان آرام هوا در اتاقي كه دماي معمولي دارد مي تواند موثر باشد. فقط كافي است كمي پنجره را باز كنيد يا پنكه را در سوي ديگر اتاق قراردهيد كه هوا جريان داشته باشد.